Për të pasur një cilësi dhe stil jetese më të shëndetshme, do të thotë dy gjëra të ndryshme. Por si i përcaktojmë këto koncepte? A janë shëndeti dhe stili i jetës të lidhura, dhe çfarë mund të bëjmë për të përmirësuar cilësinë e jetës?
Çfarë do të thot të kesh shëndet të mirë?
Një shëndeti i mirë shpesh konsiderohet si një gjendje e “përsosur” e mirëqenies fizike, mendore dhe sociale, dhe nuk është thjesht vetem nëse nuk ke sëmundje, je mbipeshë apo i dobët.
Por çfarë do të thotë kjo në të vërtetë dhe a është e mundur të arrihet një “shëndeti i përsosur”?
Për disa, të kesh shëndet të mirë mund të nënkuptojë të jesh i shëndetshëm dhe të përballosh sfidat e përditshme. Të tjerët, të cilët mund të kenë një sëmundje kronike ose shqetësime të tjera, mund të mendojnë se të jetosh një jetë të mirë do të thotë të mos kesh asgjë për tu ankuar.
Shëndeti i mirë varet gjithashtu nga disa faktorë, duke përfshirë moshën, mjedisin dhe personalitetin. Nëse pyet një të ri nëse ndjehet mirë dhe i shëndetshëm, ai mund të thotë po. Nëse pyet një të moshuar që ka vështirësi në ecje, ai gjithashtu mund të thotë po, bazuar në kritere të ndryshme nga ato të një të riu. Me fjalë të tjera, kjo varet nga personi që pyet!
Ndryshimet në trup në moshën e mëvonshme kërkojnë ndryshime në dietën tuaj
A keni një stil të shëndetshëm?
Stili i jetës thjesht nënkupton mënyrën se si jetoni. Shëndeti dhe stili i jetës shkojnë krah për krah. Ju mund të ndiheni sikur keni një stil jete të mirë nëse jeni fizikisht aktiv, hani shëndetshëm, por nga ana tjetër, nëse dëshironi shëndet të mirë, duhet të keni edhe një stil jete të mirë.
Aktiviteti fizik është kontributori kryesor për një stil jete të mirë, por edhe dieta, barnat, stresi, gjumi dhe kushtet sociale luajnë një rol të rëndësishëm. Të dish si ta përdorësh trupin në mënyrë të duhur për të shmangur dëmtimet ndikon gjithashtu në stilin e jetës. Aktiviteti fizik mund të parandalojë depresionin dhe të ndihmojë që të rikuperoheni më shpejt nga sëmundjet mendore, të dyja prej të cilave ndikojnë qartë në stilin tuaj të jetës.
Si ndikon plakja në sistemin imunitar?
Dieta mund të jetë një temë e vështirë për shumë njerëz. Ndoshta hani shumë ose shumë pak, ose ndoshta e keni të vështirë të dini cilat ushqime të kombinoni për të pasur një dietë të balancuar. Është gjithashtu e rëndësishme të konsumoni ushqime që përmbajnë vitamina, minerale dhe fibra të rëndësishme dietike, omega-3 dhe antioksidantë. Përveç kësaj, duhet të merrni mjaftueshëm energji, proteina dhe acidet yndyrore të duhura për trupin. Kërkesat për këto lëndë ushqyese ndryshojnë gjatë gjithë jetës. Kur jeni më i moshuar, gjithashtu keni nevoja të ndryshme krahasuar me fëmijët dhe të rriturit e rinj.
Gratë gjithashtu kanë kërkesa të ndryshme nga burrat. Nënat shtatzëna dhe ato që ushqejnë me gji kanë kërkesa të veçanta.
Kur plakeni, ju humbni masë muskulore dhe trupi juaj kërkon më pak energji dhe për rrjedhojë më pak ushqim. Mund të bëni një jetë më pak aktive se më parë, për këtë arsye keni nevojë për më pak ushqim. Megjithatë, nevoja juaj për minerale, vitamina dhe lëndë të tjera ushqyese mbetet e njëjtë. Sigurisht, ka shumë njerëz të moshuar të shëndetshëm dhe aktivë, por kur arrini moshën 70-80 vjeç, është më e lehtë të sëmuheni, veçanërisht gjatë sezonit të gripit.
Ja disa hapa që mund të ndërmerrni për të përmirësuar stilin tuaj të jetesës dhe shëndetit janë:
Konsumoni një dietë të shëndetshme
Qëndroni aktiv
Kontrolloni peshën tuaj
Shmangni konsumimin e tepruar të alkoolit
Shmangni konsumimin e duhanit
Flini mjaftueshëm
Mendoni pozitivisht
Praktikoni higjienë të mirë
Çfarë do të thot një cilësi e mirë e jetës?
Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) e përkufizon cilësinë e jetës si një gjendje ku individi mund të realizojë potencialin e tij, të përballojë situata normale stresuese, të punojë në një mënyrë shpërblyese dhe pozitive dhe të jetë në gjendje të kontribuojë për të tjerët dhe shoqërinë.
Cilësia e jetës është një koncept i gjerë dhe disi i paqartë që përfshin gëzimin dhe dëshirën për jetën. Këto janë vlera që më shumë ndjehen sesa maten, të cilat varen nga mjedisi dhe zgjedhjet personale. Cilësia e jetës nuk varet domosdoshmërisht nga të qenit i shëndetshëm ose i sëmurë. Janë momentet mes shqetësimeve, pikëllimeve, problemeve dhe shqetësimeve që kanë rëndësi. Për shembull, nëse keni një sëmundje kronike, ndjenja e përvetësimit të aftësive mund të jetë e rëndësishme kur flitet për cilësinë e jetës.
- Për fund, cilësia e jetës përfshin një kombinim të shëndetit, stilit të jetesës, rrjeteve dhe mbështetjes sociale. Ajo lidhet me përjetimin e gëzimit, kuptimin në jetë, kënaqësinë, sigurinë dhe ndjenjën e përkatësisë, si dhe me aftësinë për të përdorur pikat tuaja të forta.
- Cilësia e jetës ka të bëjë gjithashtu me ndjenjën e interesit për jetën, përballimin e situatave të përditshme dhe angazhimin ndaj dikujt ose diçkaje me rëndësi. Me një cilësi të mirë të jetës, do të jeni më të aftë për të përballuar më mirë situatat stresuese të pashmangshme të jetës.












